Artykuł

Debiutuje nowa seria wydawnicza "Łódź w PRL. PRL w Łodzi"

  • kategoria:
  • Aktualności kulturalne
  • Miasto

Najczęściej historia PRL-u w Łodzi jest albo obszarem emocjonalnych wypowiedzi i „czerwonych” uproszczeń, albo obiektem popkulturowej stylizacji, czasem kiczu, narzędziem sprzedaży – towarów i usług. Przyszedł czas, by napisać historię tego okresu na nowo, dać szansę poznać ją czytelnikom, którzy nie mieli takiej okazji. Łódź nie miała dotychczas kompleksowego opracowania, które łączyłoby opowieść na temat wielkiej polityki z historią życia codziennego. Jednak za sprawą znanych łódzkich historyków – już ma. Właśnie debiutuje nowa seria Wydawnictwa Uniwersytetu Łódzkiego – „Łódź w PRL. PRL w Łodzi”.

Autorzy kolejnych tomów prezentują dramatyczne losy Łodzi i łodzian, rozgrywające się w cieniu wielkiej polityki i małych dramatów. Prowadzą czytelnika po historii miasta nad Łódką, pokazując mu powojenne realia oraz dzieje miasta w okresie stalinowskim, w czasach siermiężnego socjalizmu Władysława Gomułki, w dekadzie konsumpcjonizmu Edwarda Gierka czy wreszcie w gorącym okresie lat osiemdziesiątych. Nie unikają tematów trudnych – pokazują cichą grozę systemu komunistycznego. 

Ich uwadze nie umykają jednak obszary, gdzie życie codzienne – mimo trudności, opresyjności systemu, nieraz absurdów – toczyło się normalnie. Wolny czas, moda, luksus, kultowe miejsca – o wszystkim tym przeczytamy w kolejnych książkach. To także historia o wielkich wizjach, które wówczas nie mogły być zrealizowane w takim zakresie, jak dziś to się odbywa. To wreszcie opowieść o łódzkich kobietach, niezłomnych, cichych bohaterkach pracujących w zakładach włókienniczych, które przez lata były fundamentem tego miasta, które również nie bały się strajkować. 

Serię otwiera publikacja Czwarta stolica. Kiedy Łódź rządziła Polską (1945–1949) autorstwa Przemysława Waingertnera. Książka przedstawia historię Łodzi w krótkim, lecz niezwykle barwnym okresie pierwszego pięciolecia po zakończeniu wojny, kiedy to przejęła funkcję stolicy Polski po zrujnowanej Warszawie. Kolejne rozdziały odsłaniają różne oblicza ówczesnej rzeczywistości: brutalne przejmowanie władzy przez komunistów, powojenny rozwój miasta, czy wreszcie kulturalny boom, jaki przeżyła Łódź po II wojnie światowej jako przystań dla ludzi nauki, kultury i sztuki. 

Kolejne tytuły opisują charakterystyczne dla danych okresów zjawiska. Grzegorz Mnich w książce Stalinowska codzienność. Łódź w latach 1949–1956 ukazuje krwawe represje urzędu bezpieczeństwa, życie codzienne mieszkańców z kolejkami do sklepów, głodowymi zarobkami, powszechnym brakiem towarów, wreszcie protestami społecznymi o podłożu ekonomicznym i politycznym. 

Czytelnicy, którzy zastanawiają się, czy w Łodzi doby gomułkowskiej zostało coś jeszcze z ducha „ziemi obiecanej” oraz czy po tym okresie pozostało jakieś godne uwagi dziedzictwo, powinni sięgnąć po książkę Krzysztofa Lesiakowskiego Gomułkowska rzeczywistość. Łódź w latach 1956–1970. To nie tylko okres postalinowskiej odwilży i nadziei z tym związanych, ale również czas niedosytu i zawodu, stałego rozmijania się potrzeb z możliwościami, zarówno w sferze konsumpcji, jak i inwestycji. 

Dla pokolenia z rozrzewnieniem wspominającego okres lat siedemdziesiątych – przez wielu łodzian pamiętany jako czas największego rozkwitu Łodzi w historii PRL i dużych nadziei, ciekawostką będzie książka Gierkowska "prosperita". Łódź w latach 1971–1980  Witolda Jarno, dzięki której czytelnik będzie miał możliwość bliższego zapoznania się z dziejami miasta w jakże specyficznej dekadzie.

Wreszcie karnawał solidarności i noc stanu wojennego – wydarzenia ciągle budzące emocje i żywo dyskutowane w rozmowach prywatnych, jak i w dyskursie publicznym, staną się bohaterami książki Leszka Olejnika Festiwal Solidarności. Łódź w latach 1979–1989, która zamyka serię. 

Seria „Łódź w PRL. PRL w Łodzi” młodszych odbiorcom pozwoli zapoznać się z historią najnowszą i skonfrontować ją ze stereotypowymi wyobrażeniami na temat PRL-u. Tym starszym pozwoli przypomnieć sobie na nowo czasy młodości. Dla wszystkich zaś to świadectwo funkcjonowania społeczeństwa w realiach politycznych panujących w bloku państw wschodnich od 1945 do 1989 roku. 

Więcej: https://wydawnictwo.uni.lodz.pl/serie/seria/lodz-w-prl-u/

Aktualności

czwartek, 26 czerwca 2025

Obrazek przedstawiający laptop- nawiązanie do zachęty do składania wniosków przez Internet

Nowy okres zasiłkowy/świadczeniowy 2025/2026 dla wniosków składanych drogą elektroniczną

Piotr Skobel

Centrum Świadczeń Socjalnych w Łodzi informuje, iż od dnia 1 lipca 2025 r. można składać drogą elektroniczną wnioski na nowy okres zasiłkowy/świadczeniowy o przyznanie: świadczeń rodzinnych za… więcej

czwartek, 12 grudnia 2024

Nowelizacja ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

Centrum Świadczeń Socjalnych w Łodzi informuje, że 12 grudnia 2024 r.  weszła w życie ustawa z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2024 r.… więcej

wtorek, 12 listopada 2024

świadczenia pielęgnacyjne- ilustracja ozdobna bez dalszych treści

Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego w roku 2025

Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 6 listopada 2024 r. w sprawie wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w roku 2025 więcej

piątek, 22 listopada 2024

Wypłata bonu energetycznego dla osób, które złożyły kompletne wnioski w miesiącu wrześniu 2024 r.

Piotr Skobel

Centrum Świadczeń Socjalnych w Łodzi informuje, że otrzymało kolejną transzę środków na wypłatę bonu energetycznego. W związku z powyższym w dniu 22.11.2024 r. zostały zrealizowane wypłaty dla osób,… więcej

czwartek, 24 października 2024

339620

Nowe zasady przedłużania prawa do świadczeń związanych z niepełnosprawnością

Centrum Świadczeń Socjalnych w Łodzi przypomina, że warunkiem przedłużenia ważności orzeczeń o niepełnosprawności albo o stopniu niepełnosprawności jest złożenie wniosku o wydanie kolejnego orzeczenia… więcej

środa, 23 października 2024

zarowka

Pierwsze wypłaty bonu energetycznego w miesiącu październiku

Centrum Świadczeń Socjalnych w Łodzi informuje, że osoby, które w miesiącu sierpniu 2024 r. złożyły kompletne wnioski o wypłatę bonu energetycznego otrzymają świadczenie do końca października 2024 r. … więcej